Rozdział II

Dwanaście miejsc, których nie da się zastąpić

Lista jest krótka nie dlatego, że na Hawajach jest mało do zobaczenia, ale dlatego, że te dwanaście miejsc ma charakter, którego nie znajdziesz nigdzie indziej: aktywne wulkany, klify bez dróg i szlak, który kończy się tam, gdzie prawo zabroniło jechać dalej.

4 parki narodowe
2 wulkany powyżej 4 000 m
6 miejsc z obowiązkową rezerwacją

01 · Hawaiʻi

Hawaiʻi Volcanoes National Park

Kīlauea — „wypluwający”

Jedno z niewielu miejsc na świecie, gdzie stoisz na krawędzi czynnego krateru, a 20 minut później idziesz dnem dawnej lawy przez las paproci. Kīlauea wybucha z przerwami od 1983 roku; Mauna Loa obudziła się w listopadzie 2022.

Wskazówka redakcyjna

Kīlauea Iki Trail: 6,4 km, 2 godziny, 120 m zejścia. Ruszaj o 7:00 — o 10:00 na dnie krateru jest 35°C bez cienia. Po zmroku podjedź do Kīlauea Overlook: przy aktywnej fazie widać łunę nad Halemaʻumaʻu.

Wstęp: 30 USD za pojazd, ważny 7 dni
Czas: minimum 4 h, najlepiej 2 wizyty (dzień i noc)
Rezerwacja: nie jest wymagana
Godziny: park otwarty 24 h, centrum 9:00–17:00

02 · Maui

Haleakalā

Haleakalā — „dom słońca”

Wschód słońca z 3 055 m nad morzem chmur jest najbardziej fotografowaną sceną archipelagu. Krater ma 12 km długości i 4 km szerokości — więcej niż całe Honolulu z przyległościami.

Wskazówka redakcyjna

Alternatywa bez rezerwacji: zachód słońca. Wjeżdżasz o 16:00, masz te same kolory i mniej ludzi. Weź kurtkę puchową i czapkę — wynajem w Kula kosztuje 20 USD.

Wstęp: 30 USD za pojazd (3 dni) + 1 USD rezerwacja
Rezerwacja: obowiązkowa na wschód słońca, 60 dni wcześniej, 7:00 HST
Czas: 4–6 h z Kahului
Temperatura: 0–5°C o świcie, wiatr do 60 km/h

03 · Maui

Hāna Highway

Hāna — „praca”

52 mile przez najgęstszy las deszczowy archipelagu: 620 zakrętów, 59 mostów, czarne plaże, baseny lawowe i wodospady, przy których można się zatrzymać bez biletu.

Wskazówka redakcyjna

Jeśli jedziesz dalej na południe za Hāna, ostatnie 20 km to wąska droga bez asfaltu — wynajmowane auto może nie być ubezpieczone poza drogami utwardzonymi. Sprawdź umowę przed wyjazdem.

Wstęp: droga bezpłatna; Waiʻānapanapa 30 USD za pojazd (rezerwacja)
Czas: 10–12 h z Pāʻia i z powrotem
Rezerwacja: Waiʻānapanapa i Oheʻo Gulch — online, 30 dni wcześniej
Paliwo: tankuj w Pāʻia; następna stacja w Hāna

04 · Kauaʻi

Nā Pali Coast

Nā Pali — „klify”

35 km wybrzeża z klifami do 1 200 m, pięcioma dolinami i plażą, do której nie prowadzi żadna droga. Najlepszy widok w całym archipelagu i jednocześnie najbardziej wymagający logistycznie.

Wskazówka redakcyjna

Permit na Kalalau wykupuje się 90 dni naprzód o 00:00 HST — znika w kilkanaście minut. Rejsy wzdłuż klifów pływają głównie od maja do września; zimą odwołania z powodu fal są normą.

Z wody: rejs katamaranem 4 h, 200–280 USD
Z powietrza: helikopter 50–60 min, 280–360 USD
Pieszo: Kalalau Trail 18 km; permit 40 USD/os./noc
Bez permitutu: pierwsze 3,2 km do Hanakāpīʻai

05 · Kauaʻi

Waimea Canyon

Waimea — „czerwona woda”

16 km długości, 900 m głębokości, czerwone bazalty i zielone tarasy. Nazywany Pacyficznym Grand Canyonem i rzeczywiście nim jest — tylko z widokiem na ocean zamiast pustyni.

Wskazówka redakcyjna

Chmury wchodzą do kanionu po 11:00 i zostają do wieczora. Bądź na pierwszym punkcie o 8:30. Na końcu drogi, na Kalalau Lookout, 4 000 m poniżej jest ocean — przy dobrej widoczności widać całe wybrzeże.

Wstęp: 10 USD/os. + 5 USD parking (park stanowy)
Czas: 3–4 h z Līhuʻe
Trasa: Waimea Canyon Drive → Kōkeʻe Road, 60 km
Punkty: Waimea Lookout, Puʻu Hinahina, Kalalau Lookout

06 · Hawaiʻi

Pololū Valley

Pololū — „długa włócznia”

Najkrótsze dojście do spektakularnej doliny na Hawajach: 20 minut w dół i stoisz na czarnej plaży pod 130-metrowymi klifami. Bez permitutu, bez biletu, bez tłumu o 8:00.

Wskazówka redakcyjna

Po deszczu ścieżka zamienia się w błoto, a strumień w dolinie w wartki potok — wtedy odpuść. Wracaj najpóźniej o 15:00, bo cień w dolinie pojawia się wcześnie.

Wstęp: bezpłatnie
Czas: 2–3 h
Zejście: 120 m, 800 m ścieżki
Parking: na końcu Highway 270, 20 min od Hawi

07 · Oʻahu

Pearl Harbor / USS Arizona

Wai Momi — „woda perłowa”

Pomnik unosi się nad wrakiem pancernika, w którym wciąż spoczywa 945 ciał marynarzy. Miejsce, od którego zaczyna się amerykańska obecność na Pacyfiku — i najbardziej odwiedzana atrakcja wyspy.

Wskazówka redakcyjna

Slot 8:00 jest najlepszy: chłodniej, mniej grup. Bilet na USS Missouri (35 USD) kup osobno — to osobny okręt, 10 minut autobusem, warto dla podpisanego aktu kapitulacji Japonii.

Wstęp: bezpłatny, opłata rezerwacyjna 1 USD
Rezerwacja: recreation.gov, 8 tygodni wcześniej, 15:00 HST
Czas: 3–4 h (z Missouri i muzeum 5 h)
Zasady: torby większe niż 5×7 cala zakazane, depozyt 5 USD

08 · Oʻahu

Diamond Head

Lēʻahi — „czoło tuńczyka”

Krater tufowy nad Waikīkī, 232 m, z którego widać całe południowe wybrzeże Oʻahu — od Honolulu po Koko Head. Szlak z 1908 roku, betonowa rampa i tunel z czasów obrony wybrzeża.

Wskazówka redakcyjna

Wschód słońca wymaga rezerwacji na pierwszą godzinę i przyjazdu 15 minut przed. Na szczycie nie ma wody ani cienia — litr na osobę to minimum.

Wstęp: 5 USD/os. + 10 USD parking
Rezerwacja: obowiązkowa dla nierezydentów (strona stanu)
Czas: 1,5–2 h, 2,9 km w obie strony
Godziny: 6:00–18:00, ostatnie wejście 16:30

09 · Hawaiʻi

Mauna Kea

Mauna Kea — „biała góra”

4 207 m, mierzona od podstawy na dnie oceanu — 10 205 m, czyli więcej niż Everest. Trzynaście teleskopów, śnieg w zimie i niebo, którego nie da się opisać zdjęciem.

Wskazówka redakcyjna

Na szczycie jest o połowę mniej tlenu. Jeśli po 10 minutach boli głowa — zjeżdżaj, nie czekaj. Zachód słońca o 18:30, temperatura -2°C, wiatr 40 km/h.

Wstęp: bezpłatny; droga na szczyt tylko 4×4
Aklimatyzacja: obowiązkowa, 30 min na 2 800 m
Czas: 5–7 h z Kony
Ograniczenia: nie dla dzieci poniżej 16 lat i w ciąży

Wymóg prawny

10 · Hawaiʻi

Papakōlea Green Sand Beach

Papakōlea — „łąka ploversów”

Jedna z czterech zielonych plaż na świecie. Piasek to oliwin wypłukany z krateru Puʻu Mahana — zielony w słońcu, brązowy w cieniu. Wbrew pozorom nie jest to miejsce na wygodny dzień.

Wskazówka redakcyjna

Lokalni woźnice oferują podwózkę pikapem za 20 USD w jedną stronę — legalność bywa kwestionowana. Nie próbuj wjeżdżać własnym autem: droga niszczy opony i zawieszenie.

Wstęp: bezpłatnie
Dojście: 4,5 km w obie strony, 1 h w każdą stronę
Czas: 3 h
Uwaga: pełne słońce, brak wody, ostre skały

11 · Hawaiʻi

Ka Lae / South Point

Ka Lae — „przylądek”

Najbardziej na południe wysunięty punkt 50 stanów. Miejsce, w którym ok. 400 roku n.e. wylądowali pierwsi Polinezyjczycy — 4 000 km od Marquesas w dwumasztowych kanu.

Wskazówka redakcyjna

Przy klifie nie ma ratowników ani drabiny. Prąd odrywa od skały w kilka sekund — jeśli nie jesteś pewien swoich umiejętności, patrz, nie skacz.

Wstęp: bezpłatnie
Czas: 1 h
Dojazd: 12 km od Highway 11, ostatnie 3 km gruntem
Skok z klifu: 12 m, tylko dla doświadczonych

12 · Hawaiʻi

Road to the Sea

Alanui i ke kai — „droga do morza”

Odcinek Chain of Craters Road w parku wulkanicznym, który kończy się tam, gdzie lawa z 2018 roku zalała drogę. 30 km przez pola lawy, 1 000 m różnicy poziomów i ocean na końcu.

Wskazówka redakcyjna

Jedź na zachód słońca i wracaj po ciemku — droga jest szeroka i pusta, a nad oceanem nie ma chmur. Weź dwie latarki: jedna zostaje w aucie.

Wstęp: w ramach biletu do parku (30 USD/pojazd)
Czas: 2–3 h w obie strony
Paliwo: tankuj przed wjazdem — na trasie nic nie ma
Widoki: Hōlei Sea Arch, Puʻu Loa Petroglyphs (2,5 km)

Kolejność nie jest rankingiem. Jeśli masz tydzień, wybierz trzy pozycje z pierwszej szóstki. Jeśli dwa tygodnie — sześć. Reszta będzie czekać: wulkany nie znikną, choć Kīlauea potrafi zmienić krajobraz w ciągu jednej nocy, a dostęp do niektórych punktów widokowych zależy od kierunku wiatru i poziomu SO2.